ทำนา คุ้มทุนไหม?

การทำนา 1 ฤดูมีค่าใช้จ่ายหลัก 10 หมวด:

• 🌾 ดินเตรียมดิน 500-1,000/ไร่ — ไถดะ · ไถแปร · คราด · ทำเทือก
• 🌱 เมล็ดเมล็ดพันธุ์ 300-1,000/ไร่ — 15-25 กก./ไร่ × 25-40 ฿/กก.
• 💩 ปุ๋ยปุ๋ย 700-1,500/ไร่ — รองพื้น + แต่งหน้ายูเรีย
• 🧪 ยาสารเคมี 400-1,000/ไร่ — ฆ่าหญ้า ฆ่าแมลง ฮอร์โมน
• 💧 น้ำค่าน้ำ 100-800/ไร่ — สูบน้ำมัน/ไฟฟ้า
• 👷 แรงค่าแรงงาน 300-1,500/ไร่ — หว่าน ปักดำ ฉีดยา
• 🚜 เกี่ยวเก็บเกี่ยว 500-800/ไร่ — รถเกี่ยวข้าว
• 🚛 ส่งขนส่ง 100-400/ไร่ — ขนไปโรงสี
• 🏞️ เช่าเช่านา 0-1,500/ไร่ — ภาคกลาง 1,000+ / อีสาน 300-600
• 📊 อื่นอื่นๆ 0-500/ไร่ — ซ่อมเครื่อง ดอกเบี้ย ก.บ.บ.

📌 รวมเฉลี่ย: 3,000-8,000 บาท/ไร่ — นาตัวเอง อินทรีย์ ~3,500 · นาเช่าใช้เคมีเต็ม ~7,000

ตัวอย่าง: ต้นทุน 44,000 บาท / 10 ไร่ / ผลผลิต 600 กก./ไร่ / ราคา 9 บาท/กก.

• รายได้ = 600 × 10 × 9 = 54,000 บาท
• กำไร = 54,000 − 44,000 = +10,000 บาท
• จุดคุ้มทุน = 44,000 ÷ 90 = 489 กก./ไร่ (ต่ำกว่านี้ขาดทุน)

• หอมมะลิ12,000-14,000 บาท/ตัน (~12-14 ฿/กก.) — กข15 · ปทุม 1 · ขาวดอกมะลิ 105
• เหนียว9,000-11,000 บาท/ตัน (~9-11 ฿/กก.) — กข6 · กข10 · สันป่าตอง 1
• ขาว8,000-10,000 บาท/ตัน (~8-10 ฿/กก.) — กข41 · กข43 · กข47 · ปทุม 1
• อินทรีย์15,000-25,000 บาท/ตัน — premium มาตรฐาน Organic

⚠️ ราคาเปลี่ยนทุกปี ตรวจจริงกับโรงสีก่อนขาย · เช็คราคาทาง สมาคมโรงสีข้าวไทย

• นาปี400-600 กก./ไร่ — ใช้น้ำฝน พ.ค.-ธ.ค.
• นาปรัง600-900 กก./ไร่ — ชลประทาน ม.ค.-มิ.ย.
• นาดี900-1,200 กก./ไร่ — พันธุ์ดี + ปุ๋ยเต็ม + น้ำสมบูรณ์
• นาอินทรีย์350-500 กก./ไร่ — ผลผลิตต่ำกว่า แต่ราคาสูงกว่า

ไร่

หน่วยพื้นที่ไทย = 1,600 ตร.ม. = 4 งาน · 1 เฮกตาร์ = 6.25 ไร่ · 1 เอเคอร์ = 2.5 ไร่

นาปี vs นาปรัง

นาปี = ฤดูฝนพ.ค.-ธ.ค. ใช้น้ำฝน · นาปรัง = ฤดูแล้งม.ค.-มิ.ย. ใช้น้ำชลประทาน

ข้าวเปลือก (Paddy)

ข้าวที่ยังไม่สี — ที่ขายให้โรงสี · 1 ตันข้าวเปลือก = ~600 กก. ข้าวสาร

จุดคุ้มทุน (Break-even Point)

จุดที่ รายได้ = ต้นทุน — ต่ำกว่านี้ขาดทุน สูงกว่านี้กำไร

กข41 / กข43 / กข6 / หอมมะลิ 105

พันธุ์ข้าวจากกรมการข้าว · กข = อายุสั้น 95-105 วัน · หอมมะลิ 105 = ข้าวพรีเมียม

ก.บ.บ. (ธ.ก.ส.)

ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร — แหล่งกู้หลักของชาวนา

โรงสี

สถานที่แปรรูปข้าวเปลือกเป็นข้าวสาร · ชาวนาขายข้าวเปลือกให้โรงสีโดยตรง

ขึ้นกับวิธีการ:

• นาตัวเอง + ปุ๋ยอินทรีย์ = ~3,000-4,000 บาท/ไร่
• นาตัวเอง + เคมีปกติ = ~4,000-5,500 บาท/ไร่
• นาเช่า + เคมีเต็ม = ~6,000-8,000 บาท/ไร่

ค่าใช้จ่ายหลักคือ ปุ๋ย · เก็บเกี่ยว · เช่านา · แรงงาน

ขึ้นกับ 3 ตัวแปร:

1. ต้นทุน/ไร่
2. ผลผลิต/ไร่
3. ราคาขาย/กก.

ตัวอย่าง ต้นทุน 5,000 ฿/ไร่ + ผลผลิต 600 กก./ไร่ + ราคา 9 ฿/กก. = รายได้ 5,400 ฿/ไร่ → กำไร 400 ฿/ไร่ (น้อยมาก)

ถ้าราคา < 9 หรือผลผลิต < 550 → ขาดทุน

📌 ใช้เครื่องมือนี้เพื่อหาจุดที่คุ้มก่อนตัดสินใจทำ

• หอมมะลิราคาสูง (~13 ฿/กก.) ผลผลิตต่ำ (~450 กก./ไร่) — รายได้ ~5,850 ฿/ไร่
• ขาว กข41ผลผลิตสูง (~800 กก./ไร่) ราคาปานกลาง (~9) — รายได้ ~7,200 ฿/ไร่
• เหนียว กข6ราคา (~10.5) ผลผลิต (~600) — รายได้ ~6,300 ฿/ไร่ ตลาดอีสาน-เหนือ
• อินทรีย์ราคาสูง (~20+) ผลผลิตต่ำ (~400) — รายได้ ~8,000+ แต่ตลาดเล็ก

นาปี (Main season) — ปลูกในฤดูฝน พ.ค.-ธ.ค. ใช้น้ำฝน · ค่าน้ำต่ำ · ผลผลิต 400-600 กก./ไร่ · เก็บได้ปีละครั้ง

นาปรัง (Off-season) — ปลูกในฤดูแล้ง ม.ค.-มิ.ย. ต้องการน้ำชลประทาน · ค่าน้ำสูง · ผลผลิตสูง 600-900 กก./ไร่ · ทำได้เฉพาะในเขตชลประทาน

• ข้าวอายุสั้น (กข41 กข43 กข57) = ~95-105 วัน (3-3.5 เดือน)
• ข้าวอายุกลาง = ~120 วัน (4 เดือน)
• ข้าวหอมมะลิ 105 = ~130-145 วัน (4.5 เดือน)

เครื่องมือ Tamna คำนวณต้นทุนทำนา ใช้ฟรี ไม่ต้องสมัครสมาชิก ไม่เก็บข้อมูล กรอกได้ไม่จำกัด — เหมาะกับชาวนา เกษตรกร นักศึกษาเกษตร ผู้สนใจวางแผนทำนาก่อนตัดสินใจ